Een boterhamzakje, een emmer, een tuinnet en een magnetronbakje lijken weinig gemeen te hebben. Toch zijn ze vaak gemaakt van PE of PP, twee van de meest gebruikte kunststoffen ter wereld. Aan de buitenkant zie je het verschil tussen PE en PP niet meteen. Bij kou, hitte en belasting gedragen ze zich echter heel anders.
Twee kunststoffen uit dezelfde familie
PE staat voor polyethyleen (ook wel polyetheen) en PP voor polypropyleen (polypropeen). Beide zijn polyolefinen: lichte kunststoffen die meestal uit aardolie of aardgas worden gemaakt en nauwelijks water opnemen. Het grootste verschil tussen PE en PP zit in de opbouw van de moleculen. Bij PP hangt aan elk tweede koolstofatoom van de keten een extra methylgroep. Die zijgroep maakt het materiaal stijver en beter bestand tegen hitte. Zonder die zijgroep blijft PE soepeler en taaier, ook bij lage temperaturen.
Waarom polyethyleen het goed doet buiten
Zelfs bij vorst blijft PE slagvast. Daarnaast is het bestand tegen water, oliën en veel reinigingsmiddelen. Met toegevoegde UV-stabilisatoren behoudt het bovendien langer zijn sterkte in de zon. Daarom zie je PE veel terug in producten die het hele jaar buiten hangen of liggen. Een voorbeeld is het PE net van Netco, dat wordt ingezet voor gewasbescherming, windreductie, verpakking en sport.
PE bestaat in twee hoofdvormen:
- LDPE (lage dichtheid): zacht en buigzaam, bijvoorbeeld voor folie, zakjes en knijpflessen. Ook noppenfolie en luchtkussentjes zijn doorgaans van PE gemaakt.
- HDPE (hoge dichtheid): steviger en stugger, bijvoorbeeld voor jerrycans, buizen en kratten.
Polypropyleen: stijver en beter bestand tegen hitte
Sterke punten van PP
PP is iets lichter dan PE en een stuk stijver. Met een smeltpunt rond de 160 °C kan het veel beter tegen warmte. Veel magnetronbakjes zijn daarom van PP gemaakt. Daarnaast kan het materiaal heel vaak buigen zonder te breken. Kijk maar naar het klepdopje van een shampoofles: het scharniertje bestaat uit één stuk kunststof.
Zwakke punten van PP
Rond het vriespunt wordt PP brosser en kan het sneller barsten. Ook UV-licht verdraagt het slechter dan PE. Zonder stabilisatoren gaat het buiten daardoor minder lang mee. Voor de meeste verpakkingen speelt dat geen rol. PP zit dan ook in veel soorten verpakkingen. Je vindt het verder in tapijtvezels en big bags.
Het verschil tussen PE en PP in één tabel
De waarden hieronder zijn indicatief, want ze verschillen per type en toevoeging. Vooral het smeltpunt en het gedrag bij kou laten zien waarom beide materialen voor andere toepassingen worden gekozen.
| Eigenschap | PE (polyethyleen) | PP (polypropyleen) |
|---|---|---|
| Dichtheid | ca. 0,91 tot 0,97 g/cm³ | ca. 0,90 tot 0,91 g/cm³ |
| Smeltpunt | ca. 105 tot 135 °C | ca. 160 tot 170 °C |
| Stijfheid | soepel tot redelijk stevig | stijf |
| Gedrag bij kou | blijft slagvast | wordt brosser |
| Bestand tegen hitte | beperkt | goed |
| UV-bestendigheid zonder stabilisator | matig | zwak |
| Recyclecode | 2 (HDPE) of 4 (LDPE) | 5 |
| Typische toepassingen | folie, flessen, buizen, netten | bakjes, doppen, vezels, big bags |
Verstuur je iets breekbaars met noppenfolie of luchtkussentjes? Dan werk je doorgaans met PE.
Zo herken je PE en PP in de praktijk
Het verschil tussen PE en PP herken je vaak al zonder meetapparatuur. Loop bij een onbekend stuk kunststof deze stappen langs:
- Recyclecode: een 2 of 4 in het driehoekje staat voor PE. Een 5 betekent PP.
- Voelen: PE voelt wat wasachtig aan en is met een nagel makkelijk te krassen. PP is harder en gladder.
- Buigen: PP is stugger en buigt minder makkelijk mee dan PE.
- Drijftest: beide drijven op water. Zo scheid je ze dus alleen van zwaardere kunststoffen zoals PVC en PET.
Gaat het om harde, doorzichtige platen? Dan heb je meestal met een ander materiaal te maken. Lees in dat geval hoe polycarbonaat en plexiglas van elkaar verschillen.
Hoe duurzaam zijn polyethyleen en polypropyleen?
Omdat het thermoplasten zijn, kun je PE en PP smelten en opnieuw vormen. Dat maakt mechanische recycling mogelijk. Lastig is wel dat beide kunststoffen op water drijven. Bij het sorteren van afval vallen ze daardoor niet met een simpele drijf-zinkscheiding uit elkaar. Hoe zuiverder de ingezamelde stroom, hoe beter de kwaliteit van het gerecyclede plastic.
Er bestaat ook PE dat uit suikerriet wordt gemaakt in plaats van uit aardolie. Zo’n biobased variant is echter niet automatisch biologisch afbreekbaar. Chemisch gaat het nog steeds om polyethyleen, dat in de natuur net zo traag afbreekt als gewoon PE.
PE of PP: wat past bij jouw toepassing?
Temperatuur en belasting bepalen welke kunststof het beste past. Moet een product buiten tegen vorst kunnen of flexibel meebewegen? Dan ligt PE het meest voor de hand, bijvoorbeeld voor netten, folie en leidingen. Gaat het om hitte, stijfheid of een onderdeel dat vaak open en dicht gaat? In die situaties is PP meestal de betere keuze.
Twijfel je nog? Zet dan de omstandigheden op een rij: temperatuur, zonlicht en mechanische belasting. Daarmee kan een leverancier gericht adviseren over het type kunststof en eventuele toevoegingen zoals UV-stabilisatoren.
